Xã Ngọc Thiện hiện có hơn 300 ha diện tích nuôi trồng thủy sản, phần lớn được áp dụng mô hình thâm canh và bán thâm canh, tạo sản lượng ổn định và chất lượng đáp ứng nhu cầu thị trường. Trên cơ sở tiềm năng vùng trũng, địa phương đã quy hoạch 7 vùng nuôi thủy sản tập trung với tổng diện tích khoảng 40 ha. Các vùng nuôi này phân bố tại thôn: Đông Lai, Tân Trung, Trại Mới, Trung Đồng, Khánh Giàng, Trại Hạ, thôn Nội, Đồng Kim, Kỳ Sơn, Bùi, Chè và Trại Rừng. Việc hình thành các vùng nuôi tập trung giúp người dân thuận lợi hơn trong cải tạo ao hồ, cấp thoát nước, ứng dụng kỹ thuật và liên kết tiêu thụ.

Mô hình nuôi cá giống phát triển tại xã Ngọc Thiện

Nhờ chủ động chăm sóc và phòng dịch, ngành thủy sản của xã giữ ổn định ngay cả trong điều kiện thời tiết bất lợi. Trong những tháng vừa qua, hai trận mưa lớn kéo dài do ảnh hưởng của bão gây ngập úng cục bộ ở một số diện tích, song sản lượng thủy sản toàn xã vẫn được bảo đảm. Không có dịch bệnh phát sinh, số hộ nuôi tiếp tục duy trì ổn định. Điều này khẳng định năng lực ứng phó của người dân cũng như hiệu quả của công tác hướng dẫn kỹ thuật từ phía địa phương.

Với kỹ thuật tốt, cá của nông dân Ngọc Thiện nuôi trồng có chất lượng tốt.

Trong phong trào chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông nghiệp, mô hình ương cá giống nổi lên như một hướng đi đem lại giá trị kinh tế cao, giúp nhiều hộ dân vươn lên khá giả. Điển hình là mô hình của ông Nguyễn Văn Lượng ở thôn Trung đã chủ động chuyển diện tích đất lúa một vụ kém hiệu quả sang đào ao nuôi thủy sản. Sau khi tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật do xã tổ chức, ông nhận thấy nhu cầu cá giống của thị trường lớn, hiệu quả kinh tế cao, đầu ra ổn định hơn so với nuôi cá thương phẩm. Từ những ao nhỏ ban đầu, đến nay gia đình ông đã sở hữu gần 3 ha ao ương cá giống, trở thành một cơ sở cung cấp giống có uy tín trong và ngoài tỉnh. Mỗi năm, mô hình đem lại cho gia đình ông nguồn thu nhập hàng trăm triệu đồng, đồng thời tạo việc làm cho 6 lao động địa phương với mức thu nhập 6 – 8 triệu đồng mỗi tháng.

Để chủ động nâng cao năng suất, ông Lượng nuôi ương các loại cá giống phổ biến như trắm, trôi, mè, rô phi đơn tính. Cá được ương từ 30 đến 45 ngày trước khi xuất bán. Trong suốt quá trình nuôi, ao được cải tạo cẩn thận bằng cách bơm cạn, nạo vét bùn đáy và xử lý bằng vôi bột để diệt cá tạp và phòng ngừa dịch bệnh. Bờ ao được gia cố chắc chắn nhằm tránh rò rỉ nước và bảo đảm môi trường sống cho cá. Thức ăn chủ yếu gồm cám viên nổi, kết hợp với các loại bột ngũ cốc giúp cá phát triển đồng đều, khỏe mạnh.

Một kỹ thuật đặc biệt được ông Lượng áp dụng là luyện ép cá trước khi xuất bán. Ông dùng cào tre hoặc lưới kéo nhẹ khắp ao trong 20 đến 30 phút mỗi ngày, liên tục trong vòng một tuần. Việc làm này giúp cá quen với điều kiện môi trường thiếu ôxy, tăng sức bền và giảm tỷ lệ hao hụt khi vận chuyển xa. Chính kỹ thuật này góp phần tạo nên thương hiệu cá giống "khỏe – đều – ít hao” của gia đình ông, được bà con trong và ngoài tỉnh tin tưởng.

 Các ao cá được quy hoạch thành vùng tập trung.

Sự phát triển ổn định của nghề nuôi thủy sản, đặc biệt là mô hình ương cá giống, đã góp phần quan trọng vào công tác giảm nghèo bền vững ở xã Ngọc Thiện. Nhiều hộ dân chuyển đổi thành công từ trồng lúa kém hiệu quả sang nuôi cá; thu nhập tăng, đời sống cải thiện rõ rệt. Đây cũng là minh chứng cho chủ trương tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng của địa phương.

Trong thời gian tới, xã Ngọc Thiện định hướng tiếp tục mở rộng vùng nuôi thủy sản tập trung, tăng cường các lớp tập huấn kỹ thuật, khuyến khích ứng dụng khoa học – công nghệ vào nuôi trồng và tiêu thụ sản phẩm. Địa phương cũng chú trọng hỗ trợ người dân tiếp cận nguồn vốn, liên kết sản xuất theo chuỗi và xây dựng thương hiệu cho thủy sản Ngọc Thiện. Với sự vào cuộc đồng bộ và quyết tâm của người dân, ngành thủy sản của xã hứa hẹn tiếp tục phát triển bền vững, đóng góp tích cực vào mục tiêu nâng cao thu nhập và giảm nghèo trong những năm tới.

Hà Minh