Tăng giá trị sản phẩm

Nghề mộc dân dụng ở tổ dân phố Bãi Ổi, phường Bắc Giang hình thành từ hàng chục năm trước. Các sản phẩm gỗ mỹ nghệ của làng nghề được nhiều người ưa chuộng. Không ít thợ của làng được mời đi khắp nơi đóng đồ nội thất, dựng nhà gỗ. Hiện có hàng chục lao động ở vùng khác đến đây làm nghề. Năm 2014, Hợp tác xã Mộc Bãi Ổi được thành lập, đánh dấu mốc phát triển mới cho làng nghề. Bởi các thành viên Hợp tác xã đầu tư nhiều máy móc hiện đại như: Máy cắt, đục CNC, máy tiện, máy cưa, lò sấy gỗ vào sản xuất, thay thế sức người. Nhờ đó, nhiều sản phẩm đồ gỗ mỹ nghệ cao cấp ra đời. Tiêu biểu trong số đó là bộ sản phẩm "Khay, ly bằng gỗ nghiến” được UBND tỉnh công nhận sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu năm 2014.

Theo ông Nguyễn Đình Thinh, Giám đốc Hợp tác xã Mộc Bãi Ổi, kể từ khi Chương trình bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn lần đầu tiên được tỉnh tổ chức (năm 2014), đến tháng 10 năm nay, làng nghề đã có 6 bộ sản phẩm đạt chứng nhận "Sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp tỉnh”. Từ đó, uy tín và giá trị các sản phẩm mộc của Bãi Ổi được nâng lên. Đợt bình chọn năm nay (tổ chức hồi đầu tháng 11 vừa qua), Hợp tác xã có 3 bộ sản phẩm tham gia, trong đó bộ sản phẩm là "Khay trà và đèn trưng bày wood and resin art (nghệ thuật gỗ và nhựa)” của thành viên Nguyễn Văn Đương được Ban Giám khảo bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp tỉnh lựa chọn, đề nghị UBND tỉnh công nhận. Sản phẩm này không những có tính ứng dụng cao, sản xuất hàng loạt, mà còn tận dụng gỗ thừa, giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

Không chỉ các làng nghề, hợp tác xã, từ năm 2014 đến nay, không ít doanh nghiệp khu vực nông thôn của tỉnh cũng có sản phẩm được chứng nhận sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp tỉnh, khu vực và quốc gia. Ví như sản phẩm "Máy bơm siêu chịu mặn” của Công ty cổ phần Điện cơ Thiên Long HP, thôn Vàng Thôn (Gia Bình) được tôn vinh và trao Chứng nhận sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp quốc gia năm 2021. Ông Nguyễn Kim Tuyên, Giám đốc Công ty cổ phần Điện cơ Thiên Long HP khẳng định: "Việc đạt chứng nhận sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu đã khẳng định thương hiệu, tạo động lực cho Công ty chúng tôi mở rộng quy mô sản xuất và thị trường tiêu thụ ở trong và ngoài nước, góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người lao động”.

Thêm nhiều sản phẩm tiêu biểu

Đầu tháng 11 vừa qua, Hội đồng bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu tỉnh Bắc Ninh năm 2025 lựa chọn 22 sản phẩm tiêu biểu cấp tỉnh (trong tổng số 39 sản phẩm đăng ký của 24 cơ sở công nghiệp nông thôn tham gia) và đề xuất 9/22 sản phẩm tham gia bình chọn cấp khu vực. Việc bình chọn được tổ chức 2 năm 1 lần, đây là lần đầu tiên sau sáp nhập, UBND tỉnh tổ chức bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp tỉnh. Trước đó, tỉnh Bắc Giang và Bắc Ninh (cũ) đã tổ chức tổng số 11 kỳ bình chọn, thu hút hàng trăm lượt cơ sở sản xuất đăng ký tham gia với 188 sản phẩm đã được công nhận (trong đó 40 sản phẩm cấp khu vực; 12 sản phẩm cấp quốc gia; còn lại là cấp tỉnh).

Đợt bình chọn năm nay có nhiều sản phẩm tiêu biểu gắn liền với nghề truyền thống, bản sắc văn hóa vùng miền như: Mỳ gạo Chũ, sâm núi Dành, trà búp ổi Tân Yên… giúp khơi dậy niềm tự hào và gìn giữ những giá trị văn hóa bản địa. Tuy nhiên, qua đợt bình chọn năm nay cho thấy vẫn còn những hạn chế. Theo đánh giá của Hội đồng bình chọn, một số cơ sở, doanh nghiệp sản xuất chưa quan tâm đến công tác bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu nên nhiều đơn vị có sản phẩm tiềm năng chưa tham gia. Vì vậy, chưa khai thác hết tiềm năng, thế mạnh của địa phương. Sản phẩm tham gia bình chọn thiếu đa dạng, chủ yếu tập trung vào nhóm ngành tiểu thủ công nghiệp, sản phẩm chế biến nông sản. Việc ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong xây dựng, cung cấp thông tin về sản phẩm của các cơ sở sản xuất còn hạn chế. Các sản phẩm chế biến nông sản, thực phẩm như: Mỳ gạo, trà, hoa quả sấy… thiếu quan tâm và cải thiện về bao bì đóng gói, giúp tăng sự tiện lợi, nâng cao chất lượng bảo quản thực phẩm trong quá trình sử dụng.

Theo Sở Công Thương, để khai thác tiềm năng phát triển sản phẩm công nghiệp nông thôn của tỉnh, Sở tham mưu UBND tỉnh hỗ trợ các cơ sở, doanh nghiệp khu vực nông thôn tiếp cận máy móc sản xuất hiện đại; các giải pháp khoa học, kỹ thuật sáng tạo thông qua các đề án khuyến công. Trong đó, chú trọng phát triển theo chiều sâu, góp phần tạo bước đột phá trong nâng cao năng suất, chất lượng, thay đổi mẫu mã bao bì, tạo sức cạnh tranh cho sản phẩm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp. Từ đó tạo nên các sản phẩm đa dạng phục vụ nhu cầu của người tiêu dùng địa phương trong nước, hướng tới xuất khẩu. Đề xuất tỉnh, Trung ương tăng mức hỗ trợ để các doanh nghiệp, cơ sở công nghiệp nông thôn có nguồn vốn lớn đầu tư máy móc sản xuất. Sở tiếp tục hướng dẫn và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để các doanh nghiệp, cơ sở công nghiệp nông thôn có điều kiện mở rộng quy mô sản xuất, đầu tư công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm, tìm thị trường mới.

Thực tế cho thấy, việc bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu có ý nghĩa quan trọng trong việc tôn vinh, quảng bá các sản phẩm chất lượng cao; tạo động lực cho các cơ sở sản xuất khu vực nông thôn mở rộng quy mô và thị trường; thúc đẩy phát triển công nghiệp nông thôn; là đòn bẩy quan trọng giúp công nghiệp nông thôn phát triển, tạo ra nhiều sản phẩm mới chất lượng cao; góp phần tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho hàng vạn lao động địa phương. Để các sản phẩm công nghiệp nông thôn đáp ứng đòi hỏi yêu cầu ngày càng cao của thị trường, cùng với các giải pháp trên, theo các chuyên gia, Hội đồng bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu của tỉnh cũng cần nâng cao các tiêu chí đánh giá, nhất là việc áp dụng đổi mới sáng tạo để duy trì và nâng cao vị thế cạnh tranh cho sản phẩm.