Thưa Thứ trưởng, ông đánh giá như thế nào về việc triển khai các chính sách tài khoá từ Nghị quyết số 43/2022/QH15 của Quốc hội trong thời gian vừa qua?

Có thể nói Nghị quyết 43 là một giải pháp hết sức quan trọng mà Quốc hội, Chính phủ đã đồng hành, chia sẻ với khó khăn cùng cùng các doanh nghiệp và người dân trước tác động của dịch COVID-19 và cả những biến động của thị trường kinh tế trong nước và thế giới.

Sau khi Quốc hội ban hành Nghị quyết 43/2022/QH15, Chính phủ cũng đã có các nghị quyết để tổ chức triển khai thực hiện. Trong đó về chính sách tài khóa, chỉ trong mười mấy ngày, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ ban hành Nghị quyết về miễn, giảm thuế cho doanh nghiệp. 

Kể từ đó đến nay, trong năm 2022, chúng ta đã thực hiện miễn, giảm, giãn thuế cho doanh nghiệp khoảng 200.000 tỷ đồng và năm 2023 chúng ta tiếp tục thực hiện khoảng 200.000 tỷ đồng nữa.

Một chính sách nữa cũng được triển khai tương đối kịp thời trong thời gian vừa qua, đó là chính sách tín dụng hỗ trợ cho các hộ nghèo và người lao động thông qua Ngân hàng chính sách xã hội. Chúng ta thực hiện giải ngân được khoảng 60-70% nguồn kinh phí khi được Quốc hội đã quyết. 

Đối với đầu tư công, thời gian vừa qua, chúng ta cũng đã triển khai khẩn trương. Tuy nhiên tiến độ còn chậm so với yêu cầu. Quốc hội cũng đã có những giải pháp để cho phép Chính phủ điều chỉnh linh hoạt nguồn vốn của Chương trình phục hồi phát triển kinh tế và vốn ngân sách nhà nước để thúc đẩy giải ngân các khoản chi này, góp phần thúc đẩy tăng trưởng.

Bên cạnh đó, một chính sách nữa, đó là hỗ trợ lãi suất cho doanh nghiệp 2% nhưng triển khai vẫn chậm. Các doanh nghiệp chưa thực sự mặn mà đối với chính sách này. Do lo ngại việc triển khai thực hiện có thể dẫn tới việc kiểm tra, kiểm soát sau này của các cơ quan chức năng.

Thưa Thứ trưởng, trong thời gian tới, chúng ta cần thêm những chính sách tài khoá gì để hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua khó khăn hiện nay?

Chính phủ cũng như Bộ Tài chính đang tiếp tục theo dõi tình hình kinh tế trong nước và quốc tế, để từ đó có thể có những điều chỉnh chính sách tài khóa cho phù hợp. Vừa đảm bảo giải quyết các khó khăn cho cho nền kinh tế, cũng như đảm bảo cân đối ngân sách nhà nước, như thông điệp của Thủ tướng: "Lợi ích hài hòa, rủi ro, khó khăn chia sẻ” giữa nhà nước và doanh nghiệp.

Hiện nay, kênh dẫn vốn cho doanh nghiệp vẫn phụ thuộc chủ yếu vào hệ thống ngân hàng. Làm thế nào để khơi thông kênh chứng khoán, trái phiếu để thêm nguồn vốn cho doanh nghiệp, thưa Thứ trưởng?

Khi nói đến kênh dẫn vốn cho doanh nghiệp, chúng ta nói kênh tín dụng đang chiếm tỷ trọng lớn. Tuy nhiên, nếu tính quy mô thị trường chứng khoán và quy mô thị trường trái phiếu hiện tại thì các kênh này gần tương đương nhau. 

Riêng kênh thị trường trái phiếu doanh nghiệp, trong đó, đặc biệt là trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ trong thời gian qua chịu tác động của những biến cố trong thị trường này.

Trước tình hình đó, Bộ Tài chính cũng đã khẩn trương trình Chính phủ hoàn thiện chính sách pháp luật, tổ chức các buổi tọa đàm gặp gỡ doanh nghiệp và các nhà đầu tư để kết nối họ với nhau, tạo thông tin thông suốt, tránh tâm lý hoang mang trên thị trường.

Cũng trong tháng 7/2023 vừa qua, Bộ Tài chính đã thiết lập kênh giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ và đến nay đã có khoảng hơn 1.600 mã trái phiếu doanh nghiệp đang được giao dịch trên thị trường với quy mô giao dịch hằng ngày vài ngàn tỷ đồng. 

Đây là kênh quan trọng để tạo sự thanh khoản trên thị trường, tăng cường tính công khai, minh bạch của thị trường và củng cố niềm tin cho thị trường, giúp thị trường này phát triển. 

Thị trường có định hướng phát triển đúng, chúng ta sẽ phát triển thị trường vốn dài hạn thông qua thị trường trái phiếu, thị trường cổ phiếu thay vì thị trường tín dụng mang tính ngắn hạn.

Xin trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!